Çocuğa saat okumayı öğretirken önce akrep ve yelkovanı, ardından tam saatleri, yarım saatleri, çeyrekleri ve dakikaları ele alın. Her yeni adımı günlük hayattan bir olayla ve aynı zamanın dijital yazımıyla birleştirin. Çocuğunuzdan cevaba nasıl ulaştığını anlatmasını isteyin.
Bu rehber, Belçika'da Flaman ilkokuluna giden çocukların aileleri için hazırlanmıştır. Hollanda'daki Türk aileler de evdeki açıklamaları kullanırken çocuklarının sınıfta öğrendiği sırayı izleyebilir. Evde Türkçe, okulda Felemenkçe konuşuluyorsa saat ifadelerini iki dilde aynı kadran üzerinde göstermek özellikle önemlidir.
İlkokulda hangi adımdan başlamalı?
Önce çocuğunuzun okulda yaptığı güncel bir çalışmaya bakın. Öğretmenin hangi saat türünü ve hangi ifadeleri kullandığını öğrenin. Aşağıdaki tablo evde başlangıç seçmek için bir yardımcıdır ve çocuğun şu an açıklayabildiği bilgiyi esas alır.
| Çocuğun şu an yapabildiği | Evde seçilebilecek adım | Açıklamasını isteyeceğiniz nokta |
|---|---|---|
| Akrep ve yelkovanı yeni tanıyor | Tam saatler | Hangi kol saati gösteriyor? |
| Tam saatleri okuyor | Yarım saatler | Akrep hangi iki sayının arasında? |
| Yarım saatleri anlıyor | Çeyrek geçe ve çeyrek kala | Kaç dakika geçti, kaç dakika kaldı? |
| Çeyrek saatleri okuyor | Beşer dakikalık adımlar | Kadrandaki sayı kaç dakikaya karşılık geliyor? |
| Dakikaları okuyor | Dijital saat ve geçen süre | İki gösterim nasıl eşleşiyor, ne kadar süre geçiyor? |
Flaman sisteminde ilkokul için lager onderwijs, sınıf yılı için leerjaar ifadeleri kullanılır. Örneğin dördüncü sınıftaki bir çocuk yarım saatlerde zorlanıyorsa çalışmaya bu basamaktan başlayabilir. Daha küçük bir çocuk da bildiği adımı rahatça açıklıyorsa sınıf çalışmasına uygun sonraki soruyu deneyebilir.
Akrep ve yelkovanı nasıl anlatmalı?
Akrep, saati gösteren kısa koldur. Yelkovan ise o saatin içinde kaç dakika geçtiğini gösteren uzun koldur. Önce çocuğunuzdan duran bir saat üzerinde ikisini ayrı ayrı göstermesini isteyin.
Ardından yelkovanı yavaşça bir tam tur ilerletin. Bu hareket sırasında altmış dakika, yani bir saat geçtiğini söyleyin. Akrebin de sıradaki saate doğru ilerlediğini birlikte izleyin.
Kâğıttan bir saat kullanıyorsanız akrebi siz de uygun miktarda hareket ettirin. Saat üç buçukken akrep, üç ile dördün tam ortasında durur. Çocuk daha sonra çeyrekleri ve dakikaları okurken bu ara konuma ihtiyaç duyar.
SLO'nun eğitim rehberi, öğrencinin düşünme yolunu anlatmasının neyi kavradığını görmeye yardımcı olduğunu açıklar. Evde bu ilkeyi kullanarak kendi açıklamanızı yapmadan önce çocuğunuzun hangi işaretlere baktığını dinleyin. Cevabını kurabilmesi için ona düşünme zamanı verin. SLO eğitim rehberi
Tam saatten yarım saate nasıl geçilir?
Yelkovanı on ikinin üzerine koyarak başlayın. Akrebi farklı sayılara getirip çocuğunuzun saati söylemesini isteyin. Sayıların sırasını değiştirin ki her yeni durumda gerçekten kadrana bakarak cevap versin.
Daha sonra tam saati uydurma bir günlük olayla birleştirin. Örneğin Elif öğleden sonra saat dörtte parka gidiyor olsun. Çocuğunuzdan saati kurmasını ve bu olayın günün hangi bölümünde gerçekleştiğini söylemesini isteyin.
Yarım saati anlatırken yelkovanı on ikiden altıya kadar ilerletin. Otuz dakika geçtiğini birlikte sayın. Akrebin iki saat sayısının ortasına geldiğine dikkat çekin ve çocuğun bu konumu kendi eliyle göstermesini sağlayın.
Türkçede yedi buçuk dediğimiz zaman, Felemenkçede “half acht” olarak söylenir. Bu ifadeyi duyduğunuzda birlikte önce saat yediyi kurun. Sonra yarım saat ilerleyip sekize giden yolun yarısına ulaştığınızı gösterin.
Çeyrek saatler ve dakikalar nasıl açıklanır?
Yelkovanın kadrandaki turunu dört eşit parçaya ayırın. Her parça on beş dakika sürer. Çeyrek geçede yelkovan üçün, çeyrek kalada dokuzun üzerinde olur.
Hareketi tam saatten başlayarak gösterin. Önce saat ikiyi kurun, ardından yelkovanı on beş dakika ilerleterek ikiyi çeyrek geçeye getirin. Üçe çeyrek kalaya kadar devam edip üç olmasına kaç dakika kaldığını sorun.
Daha sonra beşer dakikalık adımları ekleyin. Kadrandaki bir sayısı beş dakikaya, iki on dakikaya, üç on beş dakikaya karşılık gelir. Yelkovanı bir sayıdan diğerine taşırken çocuğunuzun geçen dakikaları sesli saymasını isteyin.
Sayıların arasındaki küçük çizgiler, aradaki dakikaları okumaya yarar. Saat 4.17 olduğunda yelkovan üçün iki dakika çizgisi ilerisindedir. Akrep de dördü biraz geçmiş olur ve bu iki bilgi birlikte okunur.
Dijital saatle kadran nasıl eşleştirilir?
Ekranda göründüğü biçimde bir saat yazın, örneğin 08:15. Soldaki sayı saatleri, sağdaki sayı dakikaları gösterir. Çocuğunuzdan aynı zamanı kadranda kurmasını, sonra yazıyla kadranı sırayla göstermesini isteyin.
Analog saat on iki saatlik turunu tekrarlar. Yirmi dört saatlik dijital gösterimde öğleden sonraki saatler farklı sayılarla yazılır. Örneğin 16:15, öğleden sonra dördü çeyrek geçe anlamına gelir.
İlk eşleştirmelerde olayın günün hangi bölümünde geçtiğini açıkça belirtin. Kadranda görülen dört, gece 04:00 veya öğleden sonra 16:00 olabilir. Parka öğleden sonra gidildiğini söylemek, çocuğun dijital yazımı seçmesini sağlar.
Evde iki dil kullanıyorsanız aynı yazılı saatin yanına iki dildeki ifadeyi koyun. Çocuğunuz aynı kadrana bakarken önce Türkçe, sonra okulda kullandığı Felemenkçe ifadeyi söyleyebilir. Böylece hangi kelimenin hangi zaman noktasına karşılık geldiği görünür olur.
Cevabı söylemeden nasıl destek olunur?
Her çalışma için küçük bir hedef seçin. Örneğin yalnız yarım saatleri okuyacağınızı ve birkaç saatten sonra bitireceğinizi baştan söyleyin. Görevin sınırı belirgin olunca çocuğun bağımsız yaptığı kısmı görmek kolaylaşır.
Bir seferde tek soru sorun ve açıklamasını bekleyin. Yanlış cevap verdiğinde akrebin nerede olduğunu veya sıradaki tam saatin hangisi olduğunu sorabilirsiniz. Sonra kolları kendi eliyle düzeltmesini ve cevabını yeniden denemesini isteyin.
Saat okumayla saat kurmayı dönüşümlü kullanın. Bir zamanı söyledikten sonra başka bir zamanı sizin sözlü yönergenizle kurması, bilgiyi uygulamasını sağlar. Konuşma örneklerini cevabı söylemeden ödeve yardım etme rehberinde de bulabilirsiniz.
Çalışmadan sonra tek bir somut gözlem yazın. Örneğin tam saatleri tek başına okuyabildiğini, yarım saatlerde ise hareketi yeniden görmeye ihtiyaç duyduğunu not edin. Bir sonraki buluşmada yeni bir konu eklemeden önce bu geçişi kısaca yeniden deneyin.
Evde denenecek on özgün alıştırma
Kolları hareket eden bir çalışma saati kullanın. Soruları sırayla ilerletip çocuğunuzun okulda çalıştığı basamağa geldiğinizde durabilirsiniz. Son sorular, dakikaları ve geçen süreyi ele alan çocuklar için devam çalışmasıdır.
- Yelkovan on ikide, akrep beşte duruyor. Saat kaç?
- Saat dokuzu kurun. Akrep ve yelkovan nerede durmalı?
- Yelkovan altıda, akrep altı ile yedinin tam ortasında. Saat kaç?
- Sabah dokuz buçuğu dijital saat olarak yazın.
- Öğleden sonra ikiyi çeyrek geçeyi kadranda kurun ve yirmi dört saatlik dijital gösterimle yazın.
- Sabah on bire çeyrek var. Bu saat dijital ekranda nasıl görünür?
- Yelkovan dörtte, akrep sekizi biraz geçmiş durumda. Sabah hangi saati okuyorsunuz?
- Ekranda 17:35 yazıyor. Akrep ve yelkovan nerede bulunmalı?
- Bir etkinlik 14:25'te başlayıp yirmi dakika sürüyor. Saat kaçta biter?
- Saat 10:48'de çıkıp 11:12'de varıyorsunuz. Yolculuk kaç dakika sürüyor?
Alıştırmaların cevapları
- Saat beş. Yelkovanın on ikide olması, saatin üzerinden sıfır dakika geçtiğini gösterir.
- Akrep dokuzda, yelkovan on ikide durur.
- Altı buçuk, yani 6.30. Felemenkçede half zeven denir.
- 09:30. Saat dokuzdan sonra otuz dakika geçmiştir.
- 14:15. Yelkovan üçte, akrep ikiyi biraz geçmiş durumdadır.
- 10:45. On bir olmasına on beş dakika kalmıştır.
- 08:20. Dört tane beş dakikalık adım, yirmi dakika eder.
- Yelkovan yedidedir. Akrep beş ile altı arasında, orta noktayı biraz geçmiş durumdadır.
- 14:45. Yirmi beş dakikaya yirmi dakika eklenince kırk beş dakika olur.
- Yirmi dört dakika. On bire kadar on iki, on birden sonra da on iki dakika geçer.
Aynı yanlış tekrarlandığında hangi adım seçilir?
Akrep ile yelkovan karışıyorsa önce akrebin görevine dönün. Yarım saatlerde zorlanıyorsa önceki tam saati kurup birlikte ileri gidin. Hareket boyunca her iki kolun da nereye geldiğini çocuğunuzun görmesini sağlayın.
Dijital saate geçişte zorlanıyorsa dakikaları aynı tutarak sabah ve öğleden sonrayı karşılaştırın. Örneğin iki yazımda da dakika bölümünün değişmediğini göstermesini isteyin. Her soruda yalnız üzerinde çalıştığınız değişime dikkat vermek, açıklamayı takip etmeyi kolaylaştırır.
Geçen süreyi hesaplarken başlangıçtan bitişe bir çizgi çizin. Araya sıradaki tam saati koyun ve yolculuğu iki parçaya ayırın. Çocuğunuz önce her parçayı hesaplayıp ardından bu iki süreyi bir araya getirebilir.
Çocuğun çizdiği veya kurduğu saati hemen düzeltmeden önce ne düşündüğünü sorun. Söylediği ifadeyi ve gösterdiği konumu yan yana kaydedin. Böylece hangi basamağa dönmeniz gerektiğini sonraki çalışmada yeniden hatırlarsınız.
Aynı noktada zorlanma sürüyorsa öğretmenine somut örneği götürün. Evde hangi kelimeleri kullandığınızı anlatın ve sınıfta bu adımın nasıl açıklandığını sorun. Birlikte belirlediğiniz çalışmayı ilkokulda öğrenmeyi öğrenme rehberindeki gibi basit bir rutine yerleştirebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Saat öğretmeye nereden başlamalıyım?
Önce akrep ve yelkovanı tanıtıp tam saatleri çalışın. Çocuğunuz önceki adımı açıklayabildiğinde yarım saatleri, çeyrek saatleri ve dakikaları ekleyin.
Half acht ne demek?
Half acht, yedi buçuk yani 07.30 demektir. Felemenkçedeki bu ifade, sekize giden yolun yarısına gelindiğini anlatır.
Analog ve dijital saati birlikte çalışabilir miyiz?
Evet. Her çalışma için tek bir hedef seçin ve aynı zamanı hem kadranda hem dijital ekranda gösterin.
Çocuğum aynı yerde zorlanıyorsa ne yapmalıyım?
Zorlandığı adımı not edip öğretmenine somut bir örnek gösterin. Evde kullanacağınız ifadeyi ve sıradaki çalışma adımını birlikte belirleyin.
Atlas nasıl yardımcı olur
Çocuğunuz matematik ödevinde takıldığında Atlas, açıklamalar ve ipuçlarıyla kendi çözümüne ilerlemesini sağlar. Böylece siz cevabı söylemeden çocuğunuz ders desteği alır.
Çocuğunuz sorunun fotoğrafını gönderir, Atlas şu an Felemenkçe ve Flaman müfredatına göre sunduğu derslerde ses ve çizimlerle anlatır. Haftalık özette hangi konuların ilerlediğini ve nerelerde zorlandığını görürsünüz. Atlas'ı ücretsiz deneyin.
Atlas'ın farkı: iPhone, Android, Windows bilgisayar, konsol ve TV tek panelden yönetilir. Günlük süre telefon, tablet ve bilgisayarda ortak bir havuzdan düşer.
Ücretsiz başla


